Biết
Hiệu hai bình phương
TOÁN 8HẰNG ĐẲNG THỨC • CHƯƠNG 2
Bài học biến hiệu hai bình phương, bình phương của một tổng và bình phương của một hiệu thành một quy trình có thể nhìn, giải thích, luyện tập và tự kiểm.
“Hằng đẳng thức phải được hiểu theo cả hai chiều.”Mở phòng lab hằng đẳng thức ↓
Đọc đúng dữ kiện và điều kiện.
Chọn định nghĩa hoặc tính chất phù hợp.
Giải từng bước, không làm tròn hay suy diễn sớm.
Kiểm ngược trước khi kết luận.
Học sinhTự học từng bước
Phụ huynhĐồng hành đúng cách
Giáo viênDùng ngay trên lớp
Gia sư30 tình huống
Bài học biến hiệu hai bình phương, bình phương của một tổng và bình phương của một hiệu thành một quy trình có thể nhìn, giải thích, luyện tập và tự kiểm. Bài học tổ chức theo chu trình quan sát → giải thích → luyện có gợi ý → tự kiểm, giúp học sinh yếu có đường đi rõ và học sinh khá giỏi vẫn có tầng mở rộng.
Hiệu hai bình phương
Bình phương một tổng
Bình phương một hiệu
Khai triển và nhận dạng
Thay A=ax và B=bKiểm công thức bằng giá trị cụ thể, không thay cho chứng minh
Luôn gọi đúng A, B trước khi dùng công thức.
Kiểm hai chiều đúng phạm viChỉ hiện công thức đã học đến bài hiện tại
(A+B)²196 = 196A²+2AB+B²
(A−B)²100 = 100A²−2AB+B²
A²−B²140 = 140(A−B)(A+B)
A²−B²=(A−B)(A+B).
(A+B)²=A²+2AB+B².
(A−B)²=A²−2AB+B².
Đọc từ tích sang tổng và từ tổng về tích.
Chưa dùng các hằng đẳng thức bậc ba; chúng được học ở Bài 7–8.
Lập công thức chi phí theo số người và lượng điện theo số giờ.
Biểu diễn chu vi, diện tích và biến đổi công thức bằng đa thức.
Mô hình giá vé, quãng đường và khoản phí có phần cố định.
Mô tả quan hệ giữa đại lượng và kiểm giá trị tại các mốc.
Tính kích thước, diện tích và kiểm công thức bằng hệ số.
Biểu diễn chi phí, doanh thu đơn giản và sản lượng theo biến.
Xấp xỉ quan hệ tăng trưởng trong những mô hình đơn giản.
Lập trình viên, kỹ sư, kinh tế và khoa học dữ liệu dùng biểu thức.
HIỆU: Không dùng cho tổng.
TỔNG: Ba hạng tử.
HIỆU: B² vẫn dương.
HAI CHIỀU: Kiểm hạng tử giữa.
Mẫu 4: Phân tích 4x^2 − 25 thành nhân tử.
Phân tích: Nhận dạng A²−B²=(A−B)(A+B).
Kết quả: (2x−5)(2x+5).
Kiểm tra: Hai bình phương phải có dấu trừ ở giữa; thứ tự hai nhân tử có thể đổi.
Cách khác: Nhân hai nhân tử liên hợp để kiểm hai hạng tử giữa triệt tiêu.
Trợ lý hằng đẳng thứcPhạm vi: Bài 6
Trọng tâm là hiệu hai bình phương, bình phương của một tổng và bình phương của một hiệu.
Nhận A,B → chọn đúng dấu → viết đủ hạng tử → thu gọn → nhân hoặc thay số kiểm
Chưa dùng các hằng đẳng thức bậc ba; chúng được học ở Bài 7–8.
Nhóm HIỆU: A²−B²=(A−B)(A+B). Ví dụ: x²−9=(x−3)(x+3). Mốc tự kiểm: Không dùng cho tổng.
Nhóm TỔNG: (A+B)²=A²+2AB+B². Ví dụ: (x+3)². Mốc tự kiểm: Ba hạng tử.
Nhóm HIỆU: (A−B)²=A²−2AB+B². Ví dụ: (x−3)². Mốc tự kiểm: B² vẫn dương.
Nhóm HAI CHIỀU: Đọc từ tích sang tổng và từ tổng về tích. Ví dụ: x²−6x+9=(x−3)². Mốc tự kiểm: Kiểm hạng tử giữa.
Nói lại căn cứ “A²−B²=(A−B)(A+B).”, rồi đối chiếu mốc “Không dùng cho tổng.”.
Nói lại căn cứ “(A+B)²=A²+2AB+B².”, rồi đối chiếu mốc “Ba hạng tử.”.
Nói lại căn cứ “(A−B)²=A²−2AB+B².”, rồi đối chiếu mốc “B² vẫn dương.”.
Hãy gạch chân dữ kiện, gọi tên kiến thức cần dùng rồi mới tính hoặc chứng minh.
Khi vị trí, thứ tự hoặc quan hệ giữa các đối tượng khó hình dung chỉ bằng chữ.
Không. Trước hết phải dự đoán dạng và khoảng của kết quả; máy chỉ dùng để kiểm.
Mỗi kết luận phải có dữ kiện hoặc tính chất đứng ngay trước làm căn cứ.
Tìm bước sai đầu tiên, phân loại lỗi rồi làm lại từ bước đó thay vì chép đáp án.
Có với đại lượng đo; kết luận thiếu đơn vị có thể làm đáp án mất nghĩa.
Nói được điều kiện, giải thích bằng ví dụ và tạo một phản ví dụ khi thiếu điều kiện.
Sau khi cách chính đã đúng; cách khác giúp kiểm chéo và chọn đường ngắn hơn.
Mỗi lượt 20–25 phút: một khái niệm, hai ví dụ, năm câu rồi sửa lỗi.
Tự thay dữ kiện, tìm trường hợp biên và giải thích vì sao phương pháp vẫn đúng.
Hỏi “Con dùng tính chất nào?” và “Con kiểm kết quả ra sao?” thay vì hỏi ngay đáp số.
Dùng bản đồ kỹ năng để chẩn đoán, ví dụ để minh họa và ma trận bài tập để phân hóa.
Giữ kiến thức cũ hoạt động và làm rõ chiếc cầu dẫn tới nội dung mới.
Không. Chỉ ba câu trong mỗi mức và đều được đặt gần kỹ năng mới liên quan.
Không. Đó là đề nội bộ tự biên soạn, chỉ tham khảo cách phân hóa và trình bày.
Không nên. Câu dễ kiểm tra định nghĩa và điều kiện, là nền của câu vận dụng.
Khoanh từ khóa như “không”, “duy nhất”, “xấp xỉ”, “chứng minh” và “tính số đo”.
Nên có ở ví dụ và câu vận dụng; phép kiểm giúp phát hiện lỗi dấu, số đo hoặc điều kiện.
Khi em giải thích được trọng tâm, đạt phần tự kiểm và sửa được nhóm lỗi chính.
Dừng lại, kiểm điều kiện và bước biến đổi đầu tiên khác nhau; không chọn đáp số theo cảm tính.
Kết luận chưa bám đúng quy tắc: A²−B²=(A−B)(A+B).
Quay lại mốc kiểm: Không dùng cho tổng.
Kết quả có thể đúng ngẫu nhiên nhưng chưa chứng minh được quy trình.
Giải thích lại điều kiện rồi đối chiếu: Không dùng cho tổng.
Kết luận chưa bám đúng quy tắc: (A+B)²=A²+2AB+B².
Quay lại mốc kiểm: Ba hạng tử.
Kết quả có thể đúng ngẫu nhiên nhưng chưa chứng minh được quy trình.
Giải thích lại điều kiện rồi đối chiếu: Ba hạng tử.
Kết luận chưa bám đúng quy tắc: (A−B)²=A²−2AB+B².
Quay lại mốc kiểm: B² vẫn dương.
Kết quả có thể đúng ngẫu nhiên nhưng chưa chứng minh được quy trình.
Giải thích lại điều kiện rồi đối chiếu: B² vẫn dương.
Kết luận chưa bám đúng quy tắc: Đọc từ tích sang tổng và từ tổng về tích.
Quay lại mốc kiểm: Kiểm hạng tử giữa.
Kết quả có thể đúng ngẫu nhiên nhưng chưa chứng minh được quy trình.
Giải thích lại điều kiện rồi đối chiếu: Kiểm hạng tử giữa.
Nội dung hiện tại chỉ xét hiệu hai bình phương, bình phương của một tổng và bình phương của một hiệu.
Giữ đúng ranh giới: Chưa dùng các hằng đẳng thức bậc ba; chúng được học ở Bài 7–8.
Lỗi dấu, hệ số, số mũ hoặc tính chất hình học có thể bị che khuất.
Làm lại cổng cuối của quy trình: Nhận A,B → chọn đúng dấu → viết đủ hạng tử → thu gọn → nhân hoặc thay số kiểm
Dữ kiện đổi là cách làm bị mất.
Gọi tên quy tắc và điều kiện trước khi thay số.
Kết luận có thể sai tại 0, mẫu 0, góc 0° hoặc 180°.
Kiểm miền giá trị và điều kiện xác định.
Sai số tích lũy làm đáp án cuối lệch.
Giữ giá trị chính xác đến bước cuối nếu có thể.
Hình chỉ minh họa, không thay dữ kiện.
Chỉ suy luận từ giả thiết và tính chất đã biết.
Người đọc không kiểm được suy luận.
Mỗi dòng ghi ngắn gọn lí do cần thiết.
Con số mất ý nghĩa đo lường.
Ghi đơn vị ở phép tính và kết luận.
Có thể đúng ở chương sau nhưng chưa có căn cứ hiện tại.
Dùng đúng kiến thức đã học và ranh giới bài.
Lỗi nhỏ đi đến kết quả có vẻ hợp lí.
Ước lượng, thay ngược hoặc dùng tính chất đối chiếu.
Dễ mất dấu hoặc giấu một suy luận chưa đúng.
Mỗi dòng chỉ thực hiện một biến đổi chính.
Không hình thành năng lực tự giải.
Che lời giải, làm trước rồi so bước sai đầu tiên.
0/50Câu đã chọn
Chưa nộp bàiLời giải: 16x^2 − 72x + 81. Hạng tử giữa là ±2AB; hạng tử cuối luôn mang dấu cộng. Cách kiểm: Nhân hai nhị thức giống nhau để kiểm.
Lời giải: 16x^2 + 80x + 100. Hạng tử giữa là ±2AB; hạng tử cuối luôn mang dấu cộng. Cách kiểm: Nhân hai nhị thức giống nhau để kiểm.
Lời giải: (4x−11)(4x+11). Hai bình phương phải có dấu trừ ở giữa; thứ tự hai nhân tử có thể đổi. Cách kiểm: Nhân hai nhân tử liên hợp để kiểm hai hạng tử giữa triệt tiêu.
Lời giải: 16x^2 + 96x + 144. Hạng tử giữa là ±2AB; hạng tử cuối luôn mang dấu cộng. Cách kiểm: Nhân hai nhị thức giống nhau để kiểm.
Lời giải: 16x^2 − 104x + 169. Hạng tử giữa là ±2AB; hạng tử cuối luôn mang dấu cộng. Cách kiểm: Nhân hai nhị thức giống nhau để kiểm.
Lời giải: (4x−14)(4x+14). Hai bình phương phải có dấu trừ ở giữa; thứ tự hai nhân tử có thể đổi. Cách kiểm: Nhân hai nhân tử liên hợp để kiểm hai hạng tử giữa triệt tiêu.
Lời giải: 16x^2 − 120x + 225. Hạng tử giữa là ±2AB; hạng tử cuối luôn mang dấu cộng. Cách kiểm: Nhân hai nhị thức giống nhau để kiểm.
Lời giải: 16x^2 + 128x + 256. Hạng tử giữa là ±2AB; hạng tử cuối luôn mang dấu cộng. Cách kiểm: Nhân hai nhị thức giống nhau để kiểm.
Lời giải: (4x−17)(4x+17). Hai bình phương phải có dấu trừ ở giữa; thứ tự hai nhân tử có thể đổi. Cách kiểm: Nhân hai nhân tử liên hợp để kiểm hai hạng tử giữa triệt tiêu.
Lời giải: 16x^2 + 144x + 324. Hạng tử giữa là ±2AB; hạng tử cuối luôn mang dấu cộng. Cách kiểm: Nhân hai nhị thức giống nhau để kiểm.
Lời giải: 16x^2 − 152x + 361. Hạng tử giữa là ±2AB; hạng tử cuối luôn mang dấu cộng. Cách kiểm: Nhân hai nhị thức giống nhau để kiểm.
Lời giải: (4x−20)(4x+20). Hai bình phương phải có dấu trừ ở giữa; thứ tự hai nhân tử có thể đổi. Cách kiểm: Nhân hai nhân tử liên hợp để kiểm hai hạng tử giữa triệt tiêu.
Lời giải: 16x^2 − 168x + 441. Hạng tử giữa là ±2AB; hạng tử cuối luôn mang dấu cộng. Cách kiểm: Nhân hai nhị thức giống nhau để kiểm.
Lời giải: (5x−5)(5x+5). Hai bình phương phải có dấu trừ ở giữa; thứ tự hai nhân tử có thể đổi. Cách kiểm: Nhân hai nhân tử liên hợp để kiểm hai hạng tử giữa triệt tiêu.
Lời giải: 25x^2 + 60x + 36. Hạng tử giữa là ±2AB; hạng tử cuối luôn mang dấu cộng. Cách kiểm: Nhân hai nhị thức giống nhau để kiểm.
Lời giải: 25x^2 − 70x + 49. Hạng tử giữa là ±2AB; hạng tử cuối luôn mang dấu cộng. Cách kiểm: Nhân hai nhị thức giống nhau để kiểm.
Lời giải: (5x−8)(5x+8). Hai bình phương phải có dấu trừ ở giữa; thứ tự hai nhân tử có thể đổi. Cách kiểm: Nhân hai nhân tử liên hợp để kiểm hai hạng tử giữa triệt tiêu.
Lời giải: 25x^2 − 90x + 81. Hạng tử giữa là ±2AB; hạng tử cuối luôn mang dấu cộng. Cách kiểm: Nhân hai nhị thức giống nhau để kiểm.
Lời giải: 25x^2 + 100x + 100. Hạng tử giữa là ±2AB; hạng tử cuối luôn mang dấu cộng. Cách kiểm: Nhân hai nhị thức giống nhau để kiểm.
Lời giải: (5x−11)(5x+11). Hai bình phương phải có dấu trừ ở giữa; thứ tự hai nhân tử có thể đổi. Cách kiểm: Nhân hai nhân tử liên hợp để kiểm hai hạng tử giữa triệt tiêu.
Đề ghi “định hướng Hà Nội” là đề nội bộ tự biên soạn, không phải đề chính thức của Sở GD&ĐT Hà Nội.
15 phútKiểm tra 15 phút • Bài 6 • Ba hằng đẳng thức bậc hai
Đọc điều kiện, chọn đúng tính chất, giải gọn và kiểm ngược.
30 phútCủng cố trọng tâm • Bài 6 • Ba hằng đẳng thức bậc hai
Đọc điều kiện, chọn đúng tính chất, giải gọn và kiểm ngược.
30 phútTư duy phản biện • Bài 6 • Ba hằng đẳng thức bậc hai
Đọc điều kiện, chọn đúng tính chất, giải gọn và kiểm ngược.
30 phútĐịnh hướng Hà Nội • Bài 6 • Ba hằng đẳng thức bậc hai
Đề nội bộ tự biên soạn, tham khảo yêu cầu trình bày chặt chẽ và phân hóa tại Hà Nội; không phải đề chính thức.
45 phútĐề tổng hợp • Bài 6 • Ba hằng đẳng thức bậc hai
Đọc điều kiện, chọn đúng tính chất, giải gọn và kiểm ngược.
Con dễ sai khi bỏ điều kiện hoặc dùng nhầm quy tắc trong hiệu hai bình phương, bình phương của một tổng và bình phương của một hiệu. Hãy hỏi con căn cứ của từng bước.
Mỗi lượt 25–35 phút; sau 5–8 câu phải dừng để sửa lỗi thay vì làm liên tục.
Cho con tự nói cách làm, chỉ gợi một câu hỏi và không đọc đáp án thay.
Khi con không giải thích được câu nhận biết hoặc lặp lại cùng một lỗi ở hai mức.
Học sinh nhận biết, giải thích và vận dụng đúng hiệu hai bình phương, bình phương của một tổng và bình phương của một hiệu.
Dùng một tình huống đời sống hoặc hình động, cho học sinh dự đoán trước khi nêu quy tắc.
Nhóm hỗ trợ dùng câu 1–8 mỗi mức; nhóm khá giỏi làm câu 9–20 và trình bày cách khác.
Yêu cầu học sinh nêu điều kiện, chọn tính chất và chỉ ra một lỗi sai thường gặp.
Chọn “Lưu dưới dạng PDF” trong hộp thoại in. Học liệu do website tự biên soạn.
Chưa dùng các hằng đẳng thức bậc ba; chúng được học ở Bài 7–8.
Hai biểu thức A, B, dấu phép tính, nhân tử chung và chiều khai triển–phân tích đều được kiểm.
12 ví dụ, 30 hỏi đáp, 20 lỗi, 20 flashcard.
100 bài, 50 trắc nghiệm, 20 tự luận, 5 đề.
Bảy hằng đẳng thức được kiểm hai chiều; mọi phân tích nhân tử đều được nhân trở lại đa thức ban đầu.
Đề Hà Nội ghi đúng tính chất tham khảo nội bộ.