Cách chọn công thức khi giải bài tổng hợp về sóng
Xác định bài hỏi đại lượng sóng, quan hệ pha, cực đại giao thoa hay điều kiện biên; mỗi nhóm dùng một công thức và điều kiện riêng.
Hiểu và áp dụng
- Khóa dữ kiện sóng: Lập bảng môi trường, v, f, T, λ; dùng v=λf và ghi đại lượng nào được giữ khi sóng đổi môi trường.
- Khóa pha: Với hai điểm trên cùng phương truyền tại cùng thời điểm, |Δφ|=2πd/λ modulo 2π; cần xét dấu nếu hỏi sớm–trễ pha theo chiều truyền.
- Khóa giao thoa: Trước khi dùng Δd=kλ hoặc (k+1/2)λ, phải xác nhận nguồn cùng pha. Với Young, kiểm đơn vị và điều kiện gần đúng.
- Khóa sóng dừng: Vẽ đầu dây là nút hay bụng, đếm đoạn λ/2 hoặc λ/4 rồi mới viết công thức. Khoảng hai nút kề nhau không phải chiều dài toàn dây.
Ghi nhớ
Chọn dữ kiện, công thức và điều kiện trước khi thay số.
Lỗi thường gặp
Tránh: Sóng sang môi trường mới đổi tần số để giữ λ.
Đọc đầy đủ trong bài Bài tập về sóng.