Đổi tỉ xích có phải đổi lực thật đang tác dụng không?
Sơ đồ lực mô tả một tương tác cụ thể lên vật được chọn; mũi tên lực không mặc nhiên là đường đi hoặc hướng chuyển động.
Trả lời trọng tâm
Tỉ xích là quy ước trình bày sơ đồ. Khi mô tả cùng một lực, đổi tỉ xích làm thay đổi chiều dài nét vẽ chứ không làm lực thật tự đổi. Đây là sự thay đổi cách biểu diễn, không phải một thí nghiệm tăng hoặc giảm lực.
Tình huống và cách phân tích
Cùng lực 12 N, nếu 1 cm ứng 3 N thì vẽ 4 cm; nếu 1 cm ứng 6 N thì vẽ 2 cm. Cả hai hình có thể đúng nếu ghi chú rõ ràng.
Cách tự kiểm tra
Đọc tên vật chịu lực trước, rồi xét điểm đặt, phương, chiều và độ lớn nếu có dữ kiện. Khi dùng lực kế, kiểm tra số không và giới hạn đo. Không kéo người hoặc vật sắc để thử lực.
Khi trình bày kết quả, hãy giải thích vì sao dữ kiện trong tình huống đủ hoặc chưa đủ để kết luận. Nếu phải bổ sung giả thiết, ghi giả thiết ấy riêng; đừng biến một dự đoán thành số đo đã quan sát.
Điều dễ nhầm
Không so hai nét 4 cm và 2 cm mà bỏ qua chú giải rồi kết luận lực đã giảm một nửa.
Đọc hình
Cùng một lực được biểu diễn bằng hai độ dài mũi tên theo hai tỉ xích khác nhau. Hai hình đổi tỉ xích nhưng cùng biểu diễn lực12 N.