Vì sao chân kim bấm giấy tự gập lại sau khi xuyên qua các tờ?
Khám phá mở rộng – KHTN, phần Vật lý 6
Chân kim bấm được đẩy xuyên qua giấy rồi gặp những bề mặt dẫn trên tấm đe ở đáy. Các bề mặt này làm chân kim uốn lại, tạo phần móc giữ các tờ giấy với nhau. Hình dạng sau khi bấm là kết quả của lực ép và đường dẫn cơ học.
Cùng một lần ép, nhiều việc diễn ra
Tay người cung cấp công khi ép phần trên của dụng cụ. Bộ phận đẩy tách một kim khỏi dải kim và đưa hai chân qua giấy. Sau đó, đầu chân kim gặp tấm đe thay vì tiếp tục đi thẳng xuống.
Phản lực từ các rãnh có thành phần làm chân kim đổi hướng. Kim bị uốn qua giới hạn đàn hồi tại những vùng thích hợp nên khi bỏ lực, nó vẫn giữ dạng đã gập. Nếu tất cả biến dạng đều đàn hồi hoàn toàn, chân kim sẽ có xu hướng bật trở lại và khó tạo mối giữ như mong muốn.
Tấm kim loại dưới đáy có thể xoay để làm gì?
Một số mẫu có tấm đe chỉnh được. Chế độ thông thường hướng hai chân vào trong; chế độ ghim tạm hướng chúng ra ngoài để dễ tháo hơn. Không phải mọi dụng cụ đều có cả hai chế độ.
Ví dụ, hai tập giấy có cùng loại kim nhưng mặt dưới cho hình dạng khác nhau chưa chắc là do kim lỗi. Cần xem cơ cấu đang dẫn chân kim theo đường nào. Thiết kế bấm chân phẳng còn có cách hoàn thiện khác kiểu uốn cong quen thuộc.
Vì sao giấy quá dày dễ làm hỏng mối bấm?
Chân kim cần đủ chiều dài đi qua chồng giấy và còn phần để gập. Khi chồng quá dày, kim sai loại hoặc vị trí lệch, đường truyền lực và quá trình uốn không còn đúng điều kiện thiết kế. Chỉ tăng lực không tự tạo thêm chiều dài chân kim.
Điều này minh họa một nguyên tắc rộng: cơ cấu hoạt động tốt khi vật liệu, kích thước và đường dẫn phù hợp, chứ không chỉ nhờ người dùng ép mạnh.
Hiểu lầm: chân kim được làm sẵn để tự cuộn lại ngay khi chạm không khí. Tấm đe và lực tiếp xúc mới điều khiển quá trình uốn trong thao tác bấm.
Ghi nhớ: đầu đẩy đưa kim đi xuống, tấm đe dẫn chân kim gập lại, biến dạng còn dư giúp giữ giấy.
Đọc thêm
- Khóa kéo ghép và tách hai hàng răng bằng cách nào?
- Vì sao kim loại đã biến dạng dẻo có thể khó biến dạng tiếp hơn?