Vì sao cân vật còn ướt có thể làm khối lượng riêng tính được lớn hơn mẫu khô?
Trả lời trọng tâm
Nước bám ngoài vật có khối lượng. Nếu thể tích dùng trong phép tính vẫn là thể tích của mẫu khô nhưng khối lượng cân đã gồm nước bám, ta ghép hai dữ liệu không cùng trạng thái. Tỉ số tăng có thể do nước thêm vào, không phải vật liệu chính đột nhiên đặc hơn.
Ví dụ và phân tích
Mẫu không thấm có khối lượng khô80 g và thể tích40 cm³. Sau nhúng, còn5 g nước ngoài bề mặt; dùng85 g chia40 cm³ sẽ cho2,125 g/cm³ thay vì2 g/cm³ của mẫu khô theo dữ kiện.
Cách kiểm tra
Quy định cách làm ráo và cân lại, không vừa đo thể tích dưới nước vừa chuyển mẫu đang nhỏ giọt lên cân. Giữ khay hứng và bao bì nhất quán; không làm ướt thiết bị cân điện tử.
Ứng dụng
Hai số đo đúng riêng lẻ vẫn có thể cho kết luận sai nếu không mô tả cùng mẫu ở cùng trạng thái. Ghi điều kiện đo giúp người khác tái kiểm.
Điều kiện và giới hạn
Ví dụ giả sử mẫu không tan, không ngấm và không đổi thể tích. Với vật xốp hoặc hút nước, cần phân tích cả nước trong lỗ và thể tích bao ngoài, không chỉ lau mặt là xong.
Đọc hình
Vật40 cm³ đặt trên cân ở trạng thái khô80 g và còn nước bám85 g; giọt nước5 g được chỉ riêng ngoài vật. Hình chỉ minh họa mô hình, không phải ảnh đo thực nghiệm.