VẬT LÝ 6–12 • HỌC TỪ HIỆN TƯỢNG ĐẾN BẢN CHẤTChuẩn GDPT hiện hành • Định hướng Hà Nội
Chương trình Vật lý lớp 8
Khối lượng riêng và áp suất
Cần nắmTính và đo khối lượng riêng; giải thích áp suất rắn–lỏng–khí và điều kiện nổi nhờ lực đẩy Archimedes.
Dễ nhầmSo sánh vật nặng bằng khối lượng riêng; cho rằng lực đẩy phụ thuộc độ sâu trong cùng chất lỏng.
Xem chương trình chi tiết và học liệu mở rộng
CHƯƠNG → BÀI → HIỆN TƯỢNG → THÍ NGHIỆM
Bản đồ nội dung lớp 8
Mở từng chương để kiểm tra bài nguồn, nền cần có và cách nối với cuộc sống.
01KHTN 8 • Bài 13–17Khối lượng riêng và áp suất5 bài • 1 cổng cuối chương
+
NỀN CẦN CÓĐo khối lượng, thể tích; biết lực, trọng lượng và đổi đơn vị.
ĐÍCH ĐẾNTính và đo khối lượng riêng; giải thích áp suất rắn–lỏng–khí và điều kiện nổi nhờ lực đẩy Archimedes.
NGỘ NHẬN PHẢI GỠSo sánh vật nặng bằng khối lượng riêng; cho rằng lực đẩy phụ thuộc độ sâu trong cùng chất lỏng.
THÍ NGHIỆM / DỰ ÁNXác định khối lượng riêng của vật rắn và kiểm tra khả năng nổi.
BA CẦU NỐI ĐỜI THƯỜNG- Dao sắc có lưỡi mỏng
- Ống hút và áp suất khí quyển
- Tàu thép vẫn nổi
02KHTN 8 • Bài 18–19Tác dụng làm quay của lực2 bài • 1 cổng cuối chương
+
NỀN CẦN CÓBiết lực có độ lớn, phương, chiều và điểm đặt.
ĐÍCH ĐẾNDùng moment lực để giải thích tác dụng quay; lựa chọn điểm tựa và cánh tay đòn phù hợp.
NGỘ NHẬN PHẢI GỠChỉ nhìn độ lớn lực mà bỏ qua khoảng cách tới trục quay.
THÍ NGHIỆM / DỰ ÁNCân bằng thước quanh điểm tựa và khảo sát đòn bẩy.
BA CẦU NỐI ĐỜI THƯỜNG- Mở cửa ở tay nắm
- Dùng cờ lê cán dài
- Bập bênh ở sân chơi
03KHTN 8 • Bài 20–25Điện6 bài • 1 cổng cuối chương
+
NỀN CẦN CÓBiết nam châm điện, nguồn điện và quy tắc an toàn trong thực hành.
ĐÍCH ĐẾNMô tả nhiễm điện, dòng điện, nguồn điện, sơ đồ mạch; nhận biết tác dụng và đo cường độ dòng điện–hiệu điện thế.
NGỘ NHẬN PHẢI GỠCho rằng dòng điện bị “tiêu hết”; mắc ampe kế song song hoặc vôn kế nối tiếp.
THÍ NGHIỆM / DỰ ÁNLắp mạch kín có công tắc, đo I và U đúng giới hạn đo.
BA CẦU NỐI ĐỜI THƯỜNG- Tóc bị hút bởi lược nhựa
- Đèn pin không sáng do mạch hở
- Cầu chì bảo vệ thiết bị
04KHTN 8 • Bài 26–29Nhiệt4 bài • 1 cổng cuối chương
+
NỀN CẦN CÓBiết đo nhiệt độ và mô tả sự truyền, chuyển hóa năng lượng.
ĐÍCH ĐẾNPhân biệt nhiệt năng–nội năng; đo năng lượng nhiệt; giải thích dẫn, đối lưu, bức xạ và sự nở vì nhiệt.
NGỘ NHẬN PHẢI GỠDùng nhiệt độ và nhiệt lượng như một đại lượng; cho rằng “lạnh” tự truyền từ vật này sang vật khác.
THÍ NGHIỆM / DỰ ÁNSo sánh tốc độ nguội và các vật liệu cách nhiệt bằng dữ liệu.
BA CẦU NỐI ĐỜI THƯỜNG- Cán nồi bằng nhựa
- Điều hòa đặt trên cao
- Khe co giãn trên cầu
QUY TRÌNH DÙNG CHUNG CHO MỌI BÀI
Học Vật lý không bắt đầu bằng thay số
Sáu bước này xuất hiện lặp lại để tạo thói quen khoa học.
01Nhìn hiện tượng
Kể lại điều thật sự quan sát được, chưa vội gắn công thức.
02Dự đoán có lí do
Nói điều em nghĩ sẽ xảy ra và đại lượng nào có thể ảnh hưởng.
03Đo có kiểm soát
Chọn dụng cụ, giữ biến kiểm soát, đo lặp và ghi đơn vị.
04Dựng mô hình
Chuyển hiện tượng thành hình, vectơ, sơ đồ năng lượng, đồ thị hoặc phương trình.
05Tính và kiểm tra
Thay số sau khi lập biểu thức; kiểm đơn vị, dấu, bậc độ lớn và trường hợp biên.
06Giải thích ngược
Dùng kết quả để trả lời câu hỏi đời sống và chỉ rõ giới hạn của mô hình.