Dây bị chùng có truyền lực kéo như dây đang căng không?
Muốn giải thích bằng lực, cần chỉ rõ vật gây ra tác dụng và vật đang chịu tác dụng, thay vì chỉ nói chung rằng có một lực.
Trả lời trọng tâm
Muốn dây mềm kéo vật theo cách thông thường, dây cần được căng. Khi dây còn chùng, chuyển động của tay có thể chỉ làm phần dây hết chùng trước khi tác dụng kéo lên vật thay đổi rõ. Phải xét trạng thái của dây thay vì xem mọi cử động tay là lực kéo lên vật giống nhau.
Tình huống và cách phân tích
Kéo chậm đầu dây buộc xe đồ chơi: đoạn đầu tay dịch chuyển nhưng xe chưa nhận tác dụng kéo đáng kể vì dây đang được làm thẳng. Khi dây căng, tiếp tục kéo mới thấy xe dễ chuyển động.
Cách tự kiểm tra
Chọn đồ vật nhẹ và vùng thao tác trống. Quan sát trước, trong và sau tác động. Tách điều nhìn thấy khỏi điều suy luận; khi thử lại, chỉ đổi yếu tố cần khảo sát, không đồng thời đổi nhiều điều kiện.
Khi trình bày kết quả, hãy giải thích vì sao dữ kiện trong tình huống đủ hoặc chưa đủ để kết luận. Nếu phải bổ sung giả thiết, ghi giả thiết ấy riêng; đừng biến một dự đoán thành số đo đã quan sát.
Điều dễ nhầm
Không dùng dây quấn quanh cổ, người hoặc vật sống để thử kéo.
Đọc hình
Xe nối với tay bằng dây chùng, đường dây căng dự kiến được vẽ nét đứt. Hình chỉ minh họa tình huống và các điều kiện đang xét, không phải bản vẽ theo tỉ lệ.