Vì sao dải màu bị thiếu ở mép màn chưa chứng minh nguồn thiếu màu đó?

Giải thích nguyên lý

Màn có kích thước hữu hạn nên có thể chỉ hứng được một phần dải ánh sáng sau lăng kính. Một màu không xuất hiện trên màn có thể nằm ngoài vùng hứng, chưa chắc nguồn ban đầu không có thành phần ấy. Cần kiểm tra đường tia và vị trí màn.

Ví dụ và phân tích

Mô hình dải màu trải từ điểm x = 0 đến x = 30 cm, còn màn chỉ phủ từ 5 đến 25 cm. Hai đầu dải nằm ngoài màn nên không quan sát được trên bề mặt ấy. Dịch màn hoặc dùng màn đủ rộng có thể thu thêm phần trước đó bị bỏ sót.

Cách kiểm tra

Vẽ vùng màn và vùng dải màu trên cùng trục vị trí. Giữ nguồn, khe sáng và lăng kính không đổi khi đổi màn để phân biệt nguyên nhân. Không tự thêm màu vào hình nếu chưa có bằng chứng tia tương ứng tới vùng đó.

Ứng dụng

Bài giúp đọc ảnh thí nghiệm tán sắc: ảnh chụp một màn chưa phải toàn bộ phổ của nguồn. Giới hạn khung quan sát có thể tạo cảm giác thiếu màu giống giới hạn khung ảnh số.

Điều kiện và giới hạn

Không khẳng định mọi trường hợp thiếu màu đều do màn nhỏ. Nguồn, bộ lọc và độ nhạy ghi ảnh cũng có thể liên quan. Ví dụ chỉ chứng minh cần loại trừ nguyên nhân cắt vùng trước khi kết luận về nguồn.

Đọc hình

Dải màu rộng 30 cm bị màn từ 5 đến 25 cm cắt hai đầu; các tia ngoài màn vẫn tiếp tục truyền.

Học tiếp

Thấu kính hội tụ và phân kỳ nhận biết bằng hình dạng nào Khúc xạ ánh sáng là gì ở mặt nước