Biết lực, chuyển động, khối lượng, độ cao và sự chuyển hóa năng lượng.
VẬT LÝ 6–12 • HỌC TỪ HIỆN TƯỢNG ĐẾN BẢN CHẤTChuẩn GDPT hiện hành • Định hướng Hà Nội
ƯỚC MƠ LỚNPHÒNG KHÁM PHÁ VẬT LÝ
Trang chủMẠCH VẬT LÝ TRONG KHOA HỌC TỰ NHIÊN • LỚP 9
Mạch Vật lý trong Khoa học tự nhiên 9
Kết nối công thức với thiết bị và quyết định thật
Khép lại THCS bằng các mô hình định lượng về cơ năng, quang học, mạch điện, cảm ứng điện từ và lựa chọn năng lượng bền vững.
Ghi đúng tên môn: Năm chương đầu là mạch Vật lý của môn Khoa học tự nhiên 9; bài nguồn được giữ nguyên để đối chiếu.
CHƯƠNG → BÀI → HIỆN TƯỢNG → THÍ NGHIỆM
Bản đồ nội dung lớp 9
Mở từng chương để kiểm tra bài nguồn, nền cần có và cách nối với cuộc sống.
01KHTN 9 • Bài 2–4Năng lượng cơ học3 bài • 1 cổng cuối chương
+
Danh mục bài cốt lõi
- Bài 2. Động năng. Thế năngĐã hoàn thiện • Mở bài học →
- Bài 3. Cơ năngĐã hoàn thiện • Mở bài học →
- Bài 4. Công và công suấtĐã hoàn thiện • Mở bài học →
Tính động năng, thế năng, cơ năng, công và công suất trong tình huống đơn giản.
Lẫn công trong đời sống với công cơ học; cho rằng vật đứng yên luôn không có năng lượng.
Theo dõi xe lăn trên máng dốc để nhận ra chuyển hóa thế năng–động năng.
- Đi xe đạp xuống dốc
- Chọn thang máy theo công suất
- Tính năng lượng của vật rơi
02KHTN 9 • Bài 5–10Ánh sáng6 bài • 1 cổng cuối chương
+
Danh mục bài cốt lõi
- Bài 5. Khúc xạ ánh sángĐã hoàn thiện • Mở bài học →
- Bài 6. Phản xạ toàn phầnĐã hoàn thiện • Mở bài học →
- Bài 7. Lăng kínhĐã hoàn thiện • Mở bài học →
- Bài 8. Thấu kínhĐã hoàn thiện • Mở bài học →
- Bài 9. Thực hành đo tiêu cự của thấu kính hội tụĐã hoàn thiện • Mở bài học →
- Bài 10. Kính lúp. Bài tập thấu kínhĐã hoàn thiện • Mở bài học →
Biết tia sáng, phản xạ và ảnh qua gương phẳng.
Giải thích khúc xạ, phản xạ toàn phần, lăng kính, thấu kính; đo tiêu cự và dùng kính lúp.
Vẽ tia khúc xạ sai phía pháp tuyến; nhầm ảnh thật–ảnh ảo và dấu của tiêu cự.
Đo tiêu cự thấu kính hội tụ bằng màn hứng và đánh giá sai số.
- Ống hút nhìn như bị gãy
- Sợi quang truyền Internet
- Kính máy ảnh và kính lúp
03KHTN 9 • Bài 11–13Điện3 bài • 1 cổng cuối chương
+
Danh mục bài cốt lõi
- Bài 11. Điện trở. Định luật OhmĐã hoàn thiện • Mở bài học →
- Bài 12. Đoạn mạch nối tiếp, song songĐã hoàn thiện • Mở bài học →
- Bài 13. Năng lượng của dòng điện và công suất điệnĐã hoàn thiện • Mở bài học →
Biết dòng điện, hiệu điện thế, cường độ dòng điện và sơ đồ mạch.
Vận dụng định luật Ohm, quan hệ trong đoạn mạch nối tiếp–song song và tính điện năng, công suất.
Cộng điện trở song song như nối tiếp; bỏ đơn vị thời gian khi tính điện năng.
Đo U–I của điện trở, vẽ đồ thị và kiểm tra tính phù hợp với định luật Ohm.
- Chọn sạc phù hợp
- Đọc nhãn công suất nồi cơm
- Ước tính tiền điện
04KHTN 9 • Bài 14–15Điện từ2 bài • 1 cổng cuối chương
+
Danh mục bài cốt lõi
- Bài 14. Cảm ứng điện từ. Nguyên tắc tạo ra dòng điện xoay chiềuĐã hoàn thiện • Mở bài học →
- Bài 15. Tác dụng của dòng điện xoay chiềuĐã hoàn thiện • Mở bài học →
Biết từ trường, nam châm điện và tác dụng của dòng điện.
Nhận biết cảm ứng điện từ, nguyên tắc tạo dòng điện xoay chiều và các tác dụng của nó.
Cho rằng nam châm đứng yên luôn tạo dòng điện; nhầm dòng điện xoay chiều với dòng điện lúc mạnh lúc yếu.
Tạo dòng điện cảm ứng bằng nam châm–cuộn dây và ghi lại điều kiện xuất hiện.
- Dynamo xe đạp
- Máy phát điện
- Bếp từ và quạt điện
05KHTN 9 • Bài 16–17Năng lượng với cuộc sống2 bài • 1 cổng cuối chương
+
Danh mục bài cốt lõi
- Bài 16. Vòng năng lượng trên Trái Đất. Năng lượng hóa thạchĐã hoàn thiện • Mở bài học →
- Bài 17. Một số dạng năng lượng tái tạoĐã hoàn thiện • Mở bài học →
Biết nguồn năng lượng, chuyển hóa, hao phí và năng lượng tái tạo.
Mô tả vòng năng lượng trên Trái Đất; so sánh nhiên liệu hóa thạch với các nguồn tái tạo bằng dữ liệu và tác động.
Gọi mọi nguồn tái tạo là hoàn toàn không tác động môi trường; so sánh chỉ bằng giá mua ban đầu.
Kiểm toán điện năng gia đình và đề xuất một thay đổi có số liệu.
- Điện mặt trời mái nhà
- Xăng dầu và giao thông
- Tiết kiệm điện giờ cao điểm
QUY TRÌNH DÙNG CHUNG CHO MỌI BÀI
Học Vật lý không bắt đầu bằng thay số
Sáu bước này xuất hiện lặp lại để tạo thói quen khoa học.
Nhìn hiện tượng
Kể lại điều thật sự quan sát được, chưa vội gắn công thức.
Dự đoán có lí do
Nói điều em nghĩ sẽ xảy ra và đại lượng nào có thể ảnh hưởng.
Đo có kiểm soát
Chọn dụng cụ, giữ biến kiểm soát, đo lặp và ghi đơn vị.
Dựng mô hình
Chuyển hiện tượng thành hình, vectơ, sơ đồ năng lượng, đồ thị hoặc phương trình.
Tính và kiểm tra
Thay số sau khi lập biểu thức; kiểm đơn vị, dấu, bậc độ lớn và trường hợp biên.
Giải thích ngược
Dùng kết quả để trả lời câu hỏi đời sống và chỉ rõ giới hạn của mô hình.
CẤU TRÚC TRANG BÀI HỌC ĐÃ TRIỂN KHAI
Đủ cho học sinh tự học, giáo viên dùng và phụ huynh đồng hành
Tình huống mở đầu đời thường
Câu hỏi lớn và mục tiêu quan sát được
15% ôn nối kiến thức đã học
Thí nghiệm thật hoặc mô phỏng có kiểm soát
Từ dữ liệu đến khái niệm và định luật
Sơ đồ, đồ thị, vectơ và đơn vị
Ví dụ ba tầng: trực giác → chuẩn → vận dụng
Sai lầm, phản ví dụ và phép kiểm
AI gia sư gợi mở từng bước
Bài tập 5 mức có lời giải đầy đủ
Góc phụ huynh, góc giáo viên và an toàn
Cổng tự kiểm, tài liệu tải về và học tiếp