Vì sao di chuyển cả kính và vật cùng một đoạn không giữ ảnh trên màn cũ?

Giải thích nguyên lý

Nếu giữ nguyên khoảng cách và hướng giữa vật với kính trong môi trường như nhau, cấu trúc ảnh so với kính có thể giữ. Nhưng vị trí tuyệt đối của cả hệ đã dịch, nên ảnh cũng dịch theo thay vì đứng ở màn cũ.

Ví dụ và phân tích

Bộ vật–kính cùng tiến sang phải 5 cm, vẫn giữ mọi khoảng cách tương đối. Trong mô hình, mặt phẳng ảnh tiến 5 cm, còn màn cố định nay không còn đúng vị trí ảnh cũ.

Cách kiểm tra

Vẽ hai lượt trên chung trục bàn, đánh dấu cả tọa độ tuyệt đối lẫn khoảng cách tương đối. Không nhầm giữ khoảng vật–kính với giữ ảnh so căn phòng.

Ứng dụng

Bài giúp đọc thao tác dịch bộ quang học nguyên cụm. Muốn ảnh vẫn lên đúng màn, cần điều chỉnh quan hệ thích hợp thay vì chỉ giữ nguyên cụm.

Điều kiện và giới hạn

Chỉ xét phép tịnh tiến cả vật và kính, không xoay, không đổi môi trường. Kính thật có giới hạn khung và cơ cấu cần xem riêng.

Đọc hình

Hai bộ vật–kính–ảnh cùng hình học được dịch 5 cm trên chung trục, màn cũ đứng yên nên lệch khỏi mặt ảnh mới.

Học tiếp

Thấu kính hội tụ và phân kỳ nhận biết bằng hình dạng nào Khúc xạ ánh sáng là gì ở mặt nước