Vì sao kéo xe rồi dừng lại vẫn có thể còn năng lượng trong dây đàn hồi?

Giải thích nguyên lý

Công người kéo truyền vào hệ không nhất thiết chỉ làm xe có động năng. Nếu dây bị kéo giãn, một phần năng lượng có thể được lưu trong dây đàn hồi. Xe đứng yên ở cuối phép kéo chưa đủ chứng minh toàn bộ công đã chuyển thành nhiệt.

Ví dụ và phân tích

Trong một mô hình, người kéo truyền 10 J; cuối quá trình xe không chuyển động, dây còn lưu 3 J và phần còn lại chuyển thành nhiệt hoặc dạng khác là 7 J. Cân bằng năng lượng phải gồm cả dây, không chỉ xe. Nếu sau đó dây co và kéo xe, 3 J ấy có thể tiếp tục chuyển hóa.

Cách kiểm tra

Đánh dấu trạng thái đầu cuối của cả xe và dây. Quan sát độ giãn khi xe đứng yên, kiểm tra xem có chốt giữ hoặc lực ngoài giữ trạng thái đó không. Không khẳng định năng lượng đàn hồi cụ thể chỉ bằng nhìn độ giãn nếu chưa có dữ kiện hiệu chuẩn.

Ứng dụng

Một dây kéo co giãn hoặc bộ đệm có thể làm hệ tiếp tục chuyển động sau khi người ngừng kéo. Xét toàn hệ giúp hiểu hiện tượng mà không gán mọi năng lượng cho vật đang chuyển động hoặc mọi phần thiếu cho ma sát.

Điều kiện và giới hạn

Ví dụ cho sẵn 3 J, không yêu cầu dùng công thức đàn hồi ngoài mục tiêu bài. Chỉ dùng dây học tập có giới hạn an toàn, không kéo căng bắn vật. Cần nêu lực hoặc chốt giữ vì dây giãn không thể giữ nguyên tự do mà thiếu cân bằng.

Đọc hình

Xe bị chốt giữ, dây nối tường còn giãn chứa 3 J; từ 10 J cấp vào có 7 J chuyển sang dạng khác.

Học tiếp

Động năng là gì và khi nào vật có động năng Cơ năng bằng tổng những dạng năng lượng nào