Vì sao đèn ở hậu cảnh ảnh có thể thành những đĩa sáng mờ?
Khoa học tự nhiên 9 – phần Vật lý • Khám phá mở rộng
Một nguồn sáng nhỏ ngoài vùng nét có thể tạo một vùng sáng trải rộng trên cảm biến, thay vì một điểm ảnh nhỏ. Chùm tia từ nguồn chưa hội tụ đúng tại mặt ghi, nên mặt ấy cắt qua một tiết diện của chùm. Những đĩa sáng hậu cảnh là kết quả tạo ảnh mất nét, không phải đèn ngoài đời phình to. [1][2]
Cảm biến không nằm ở mọi mặt hội tụ cùng lúc
Ống kính đang lấy nét cho một khoảng cách nhất định. Nguồn ở khoảng cách khác có vị trí hội tụ thích hợp khác. Tại cảm biến, các tia của nguồn ấy còn tách ra hoặc đã đi qua chỗ hội tụ.
Một vùng thay một điểm thường được gọi là đốm nhòe hay vòng nhòe trong mô tả đơn giản. Nhiều điểm sáng góp các vùng như thế tạo hậu cảnh mờ. Bokeh thường nói tính chất và hình thức vùng ngoài nét, không chỉ một con số độ mờ.
Khẩu độ tham gia hình của đốm
Khẩu độ giới hạn những tia được đi qua. Trong điều kiện tương ứng, mở rộng khẩu độ làm chùm ngoài nét trải rộng hơn tại cảm biến; khoảng cách và tiêu cự cũng ảnh hưởng. [1]
Hình lỗ khẩu độ và quang sai khiến đốm không nhất thiết tròn đều. Một hình đa giác hoặc méo ở mép ảnh không tự chứng minh chiếc đèn thật cũng có hình đó.
Khác vệt do chuyển động
Đèn và máy đều đứng yên vẫn có thể tạo đĩa mờ vì sai vị trí hội tụ. Ngược lại, vệt kéo dài khi máy rung hoặc nguồn chạy có thêm cơ chế chuyển động trong thời gian thu.
Phần mềm cũng có thể mô phỏng vùng mờ bằng xử lý ảnh. [2] Vì vậy thấy nền mờ chưa đủ để xác định thiết bị đã dùng đúng khẩu độ hay khoảng cách nào. Hiểu hình học chùm tia giúp nhận nguyên nhân quang học, đồng thời tránh suy mọi ảnh tương tự đều được tạo bằng một quá trình duy nhất.
Kết nối với bài học
Đọc thêm: Máy ảnh và kính lúp cùng hội tụ nhưng ảnh dùng khác nhau ra sao.
Chương trình Khoa học tự nhiên 9 – phần Vật lý · Trợ lý AI Ước Mơ Lớn.