Đến nội dung chính
ƯỚC MƠ LỚNHỌC HÔM NAY · VƯƠN NGÀY MAI

Vì sao một ngẫu lực có thể đổi chiều quay khi đảo vị trí hai lực?

Hai sơ đồ ngẫu lực cùng 15 N, khoảng hai đường tác dụng 0,2 m; đổi lực trên và dưới làm đổi chiều xu hướng quay.
Hai sơ đồ ngẫu lực cùng 15 N, khoảng hai đường tác dụng 0,2 m; đổi lực trên và dưới làm đổi chiều xu hướng quay.

Giải thích nguyên lý

Hai lực song song, bằng nhau và ngược chiều có thể tạo hợp lực bằng không nhưng moment không bằng không. Chiều moment phụ thuộc vị trí tương đối của hai đường tác dụng. Đảo lực trên và dưới làm đổi chiều quay, dù độ lớn lực và khoảng cách giữ nguyên.

Ví dụ tính từng bước

Hai lực ngang 15 N cách nhau theo phương đứng 0,2 m tạo ngẫu lực có moment 3 N·m. Lượt A: lực trên sang phải, dưới sang trái, xu hướng quay theo chiều kim đồng hồ. Đảo hai lực cho xu hướng ngược kim đồng hồ; hợp lực vẫn bằng 0.

Điểm dễ hiểu sai

Không nói moment ngẫu lực bằng 30 N vì đã cộng lực rồi bỏ cánh tay đòn. Moment có đơn vị N·m, khác lực N.

Tự kiểm tra

Mỗi lực riêng có moment phụ thuộc trục chọn, nhưng tổng moment của ngẫu lực này giữ độ lớn 3 N·m.

Điều kiện áp dụng

Vật rắn, lực đồng phẳng và song song; chỉ bàn xu hướng quay, không suy tốc độ quay nếu thiếu quán tính và thời gian.

Đọc hình minh họa

Hai sơ đồ ngẫu lực cùng 15 N, khoảng hai đường tác dụng 0,2 m; đổi lực trên và dưới làm đổi chiều xu hướng quay. Các mũi tên chỉ đại lượng theo nhãn; hình định tính không dùng để đo tỉ lệ lực hoặc độ dài. Các đồ thị đọc theo số liệu và đơn vị hai trục.

Học tiếp

Moment lực là gì và đo bằng đơn vị nào Vật rắn cân bằng cần thêm điều kiện gì