Vì sao sức nặng của một tấm biển không nhất thiết chia đều cho hai giá đỡ?

Thanh ngang trên hai gối, tải gần gối trái; phản lực trái 90 N và phải 30 N.

Giải thích nguyên lý

Phân bố lực đỡ phụ thuộc vị trí trọng tâm và khoảng cách giữa các gối, ngoài điều kiện tổng lực đứng bằng không. Nếu tải đặt lệch về một gối, gối đó thường nhận phần lớn hơn. Cần xét cân bằng moment, không chia đôi theo cảm giác.

Ví dụ tính từng bước

Thanh nhẹ dài 2 m, tải 120 N đặt cách gối trái 0,5 m. Gọi phản lực phải là RB: cân bằng moment quanh trái cho RB × 2 = 120 × 0,5, suy RB = 30 N. Phản lực trái RA = 120 − 30 = 90 N.

Điểm dễ hiểu sai

Chỉ chia đều khi bố trí tải đối xứng phù hợp. Nếu thanh có trọng lượng thì phải cộng thêm lực ở trọng tâm của thanh.

Tự kiểm tra

Kiểm quanh gối phải: RA × 2 = 120 × 1,5 = 180 N·m, đúng với RA = 90 N.

Điều kiện áp dụng

Thanh cân bằng tĩnh, hai gối chỉ đỡ theo phương đứng và tải nằm giữa chúng; không dùng để thiết kế biển treo thật.

Đọc hình minh họa

Thanh ngang trên hai gối, tải gần gối trái; phản lực trái 90 N và phải 30 N. Các mũi tên chỉ đại lượng theo nhãn; hình định tính không dùng để đo tỉ lệ lực hoặc độ dài. Riêng đồ thị và bài 0100 đọc theo số liệu ghi trên hình.

Học tiếp

Moment lực là gì và đo bằng đơn vị nào Vật rắn cân bằng cần thêm điều kiện gì