Vì sao tháo tải mà lò xo không trở lại chiều dài cũ cho thấy phép thử đã ra ngoài mô hình đàn hồi lý tưởng?

Giải thích nguyên lý

Đàn hồi nghĩa vật trở lại hình dạng gần ban đầu sau khi bỏ tải trong phạm vi thích hợp. Nếu chiều dài dư còn lại sau khi tháo tải, có thể đã có biến dạng dẻo hoặc thay đổi cấu trúc. Khi đó không được dùng một độ cứng cũ để ngoại suy mọi tải tiếp theo.

Ví dụ tính từng bước

Lò xo dài tự nhiên 12 cm. Một phép thử kéo đến 18 cm rồi tháo tải, chiều dài còn 13 cm sau khi ổn định. Độ biến dạng dư là 1 cm. Không lấy 6 cm dãn cực đại làm độ dãn đàn hồi phục hồi hoàn toàn của lần thử ấy.

Điểm dễ hiểu sai

Một số vật hồi lại chậm; cần quan sát sau thời gian phù hợp và kiểm nhiệt độ, phương pháp đo. Một số đo chưa đủ để kết luận cơ chế hư hỏng cụ thể.

Tự kiểm tra

So lại chiều dài sau tháo tải với cùng mốc ban đầu, không so với chiều dài lúc còn mang tải.

Điều kiện áp dụng

Không cố kéo lò xo quá giới hạn để minh họa; dùng dữ liệu mô phỏng. Ví dụ không cung cấp ứng suất hay tải phá hủy.

Đọc hình minh họa

Ba trạng thái lò xo: 12 cm trước thử, 18 cm đang tải, 13 cm sau tháo tải; phần dư 1 cm được đánh dấu. Các mũi tên chỉ đại lượng theo nhãn; hình định tính không dùng để đo tỉ lệ lực hoặc độ dài. Riêng đồ thị và bài 0100 đọc theo số liệu ghi trên hình.

Học tiếp

Định luật Hooke có hiệu lực đến đâu Giới hạn đàn hồi của lò xo quan trọng vì sao