HÓA HỌC 6–12 • TỪ CHẤT ĐẾN HẠT, TỪ PHẢN ỨNG ĐẾN CUỘC SỐNGChương trình GDPT quốc gia • Học qua hiện tượng và thí nghiệm
Chương trình Hóa học lớp 11
Cân bằng hóa học
Cần nắmMô tả cân bằng động, vận dụng chuyển dịch cân bằng, pH và cân bằng trong dung dịch nước.
Dễ nhầmCho rằng cân bằng là phản ứng dừng; đổi điều kiện nhưng dự đoán theo mẹo mà không xét hệ.
Xem chương trình chi tiết và học liệu mở rộng
CHƯƠNG TRÌNH CỐT LÕI
Bản đồ nội dung lớp 11
Mở từng chương để kiểm tra phạm vi, nền, đích đến, ngộ nhận và ứng dụng.
01Hóa học 11 • Bài 1–3Cân bằng hóa học3 nội dung • 1 cổng cuối chương
+
NỀN CẦN CÓTốc độ phản ứng, nồng độ và phản ứng thuận–nghịch.
ĐÍCH ĐẾNMô tả cân bằng động, vận dụng chuyển dịch cân bằng, pH và cân bằng trong dung dịch nước.
NGỘ NHẬN PHẢI GỠCho rằng cân bằng là phản ứng dừng; đổi điều kiện nhưng dự đoán theo mẹo mà không xét hệ.
THÍ NGHIỆM / DỰ ÁNKhảo sát màu của một hệ cân bằng phù hợp hoặc mô phỏng ảnh hưởng của điều kiện.
BA CẦU NỐI ĐỜI THƯỜNG- Điều chỉnh pH nước
- Sản xuất ammonia
- Hệ đệm sinh học
02Hóa học 11 • Bài 4–9Nitrogen – Sulfur6 nội dung • 1 cổng cuối chương
+
NỀN CẦN CÓCấu tạo nguyên tử, liên kết, oxi hóa–khử và cân bằng.
ĐÍCH ĐẾNGiải thích nitrogen, ammonia–muối ammonium, hợp chất oxygen của nitrogen, sulfur và sulfuric acid.
NGỘ NHẬN PHẢI GỠNhầm nitrogen trơ tuyệt đối; coi mọi muối ammonium an toàn; pha loãng acid đặc sai quy tắc.
THÍ NGHIỆM / DỰ ÁNNhận biết ion ammonium theo hướng dẫn an toàn và phân tích dữ liệu mưa acid.
BA CẦU NỐI ĐỜI THƯỜNG- Phân đạm
- Ô nhiễm NOx
- Ắc quy chì–acid
03Hóa học 11 • Bài 10–14Đại cương về hóa học hữu cơ5 nội dung • 1 cổng cuối chương
+
NỀN CẦN CÓCông thức cấu tạo, liên kết cộng hóa trị và hợp chất hữu cơ nền THCS.
ĐÍCH ĐẾNPhân loại, tách–tinh chế, xác định công thức phân tử, đọc cấu tạo và nhận ra đồng phân.
NGỘ NHẬN PHẢI GỠCoi công thức phân tử cho biết duy nhất một chất; lẫn đồng đẳng với đồng phân.
THÍ NGHIỆM / DỰ ÁNTách sắc tố bằng sắc kí giấy và dựng mô hình các đồng phân đơn giản.
BA CẦU NỐI ĐỜI THƯỜNG- Hương liệu
- Dược phẩm
- Tinh chế sản phẩm tự nhiên
04Hóa học 11 • Bài 15–18Hydrocarbon4 nội dung • 1 cổng cuối chương
+
NỀN CẦN CÓDanh pháp, công thức cấu tạo, đồng phân và phản ứng oxi hóa–khử.
ĐÍCH ĐẾNMô tả alkane, hydrocarbon không no, arene và lựa chọn phản ứng đặc trưng theo cấu trúc.
NGỘ NHẬN PHẢI GỠHọc phản ứng rời rạc; cho rằng mọi hydrocarbon đều làm mất màu bromine như nhau.
THÍ NGHIỆM / DỰ ÁNMô hình hóa liên kết và lập sơ đồ chuyển hóa hydrocarbon gắn với nguồn nhiên liệu.
BA CẦU NỐI ĐỜI THƯỜNG- Khí hóa lỏng
- Sản xuất polymer
- Dung môi thơm và an toàn
05Hóa học 11 • Bài 19–22Dẫn xuất halogen – Alcohol – Phenol4 nội dung • 1 cổng cuối chương
+
NỀN CẦN CÓHydrocarbon, liên kết phân cực và phản ứng thế–tách–oxi hóa.
ĐÍCH ĐẾNLiên hệ nhóm chức với tính chất của dẫn xuất halogen, alcohol, phenol và sử dụng an toàn.
NGỘ NHẬN PHẢI GỠNhầm alcohol với mọi chất có nhóm OH; coi phenol như alcohol thông thường.
THÍ NGHIỆM / DỰ ÁNSo sánh tính tan và mô hình hóa biến đổi nhóm chức bằng sơ đồ phản ứng.
BA CẦU NỐI ĐỜI THƯỜNG- Dung môi
- Ethanol sinh học
- Vật liệu phenolic
06Hóa học 11 • Bài 23–25Hợp chất carbonyl – Carboxylic acid3 nội dung • 1 cổng cuối chương
+
NỀN CẦN CÓNhóm chức, alcohol và quy tắc oxi hóa–khử.
ĐÍCH ĐẾNNhận biết aldehyde–ketone–carboxylic acid, giải thích tính chất và xây chuỗi chuyển hóa có điều kiện.
NGỘ NHẬN PHẢI GỠLẫn aldehyde với ketone; suy tính acid chỉ bằng số nguyên tử oxygen.
THÍ NGHIỆM / DỰ ÁNKhảo sát acetic acid an toàn và dùng dữ liệu phổ hoặc phản ứng đặc trưng để nhận biết.
BA CẦU NỐI ĐỜI THƯỜNG- Giấm ăn
- Acetone trong dung môi
- Formaldehyde và an toàn vật liệu
QUY TRÌNH DÙNG CHUNG
Không bắt đầu Hóa học bằng học thuộc phương trình
Sáu bước tạo nếp tư duy từ hiện tượng đến mô hình, định lượng và trách nhiệm.
01Quan sát có kỉ luật
Tách điều nhìn–ngửi–đo được khỏi suy đoán; không thử chất bằng nếm hoặc ngửi trực tiếp.
02Gọi tên hệ
Xác định chất, pha, dung môi–chất tan, điều kiện và ranh giới hệ đang xét.
03Dựng mô hình hạt
Giải thích bằng nguyên tử, ion, phân tử, liên kết và tương tác phù hợp cấp học.
04Viết biến đổi
Dùng sơ đồ hay phương trình; cân bằng nguyên tử, điện tích và electron khi cần.
05Định lượng và kiểm
Đổi đơn vị, xác định chất giới hạn, kiểm bảo toàn, dấu và bậc độ lớn.
06Kết luận có trách nhiệm
Đối chiếu dữ liệu, nêu giới hạn, rủi ro, xử lí chất thải và ứng dụng thực tế.